1-savol
Yaxmalak bo'lganda shatakka olishga ruxsat etiladimi?
- Taqiqlanadi
- Sirpanishga qarshi vositalarni qo'llab egiluvchan ulagichda faqat bitta transportga ruxsat etiladi
- Faqat qattiq ulagichda ruxsat etiladi Toʻgʻri javob
26-chipta — YHQ Oʻzbekiston 2026
26-chiptaning 10 ta savoli rasmlari va tahlili bilan. Toʻgʻri javob belgilangan, quyida esa — nima uchun aynan u.
2-savol
Ushbu belgi amal qilgan hududda avtobus haydovchisi quvib o'tishi mumkinmi?
- Quvib o'tish qoidalariga rioya qilib barcha hollarda mumkin Toʻgʻri javob
- Mumkin emas
- Agar quvib o'tilayotgan transport vositalari soatiga 40 km.dan kam tezlikda harakat qilayotgan bo'lsagina mumkin
Nima uchun
Belgida yuk avtomobili va yengil avtomobil tasvirlangan — bu Qoidalarga 1-ilovadagi 3.22 «Yuk avtomobillariga quvib oʻtish taqiqlangan» belgisi. Taqiq faqat ruxsat etilgan eng katta vazni 3,5 tonnadan ortiq yuk avtomobillariga qaratilgan: belgi taʼsir oraligʻida aynan ular quvib oʻta olmaydi. Avtobus bu belgi ostiga tushmaydi, u uchun yoʻlning bu qismi oddiy hisoblanadi va quvib oʻtish umumiy tartibda — qarama-qarshi tasma boʻshligiga ishonch hosil qilib va hech kimga xalaqit bermay — amalga oshiriladi.
3-savol
Reversiv harakatlanish amalga oshiriladigan harakat tasmalari chegaralarini belgilash uchun bu yotiq chiziqlarning qay biridan foydalaniladi?
- 1-chiziq
- 2-chiziq Toʻgʻri javob
- 3-chiziq
- 2- va 3-chiziq
- 3- va 4-chiziq
Nima uchun
Rasmda toʻrtta chiziq bor: 1 — uzluksiz, 2 — qoʻsh uzuq-uzuq, 3 — oddiy uzuq-uzuq, 4 — sariq uzuq-uzuq. Reversiv harakat tashkil etilgan tasmalar chegarasini Qoidalarga 2-ilovadagi 1.9 chiziq belgilaydi — bu aynan 2-raqamli qoʻsh uzuq-uzuq chiziq. Chiziqning shakli maʼnosini ham koʻrsatadi: tasma goh u tomonga, goh bu tomonga ishlaydi, yoʻnalishni reversiv svetoforlar beradi, svetoforlar oʻchirilganda esa bu chiziq qarama-qarshi oqimlarni ajratadi.
4-savol
Xizmat vazifasini bajarayotganda shlagbaumni o'zboshimchalik bilan ochishga yoki uni aylanib o'tishga ruxsat etiladimi?
- Taqiqlanadi Toʻgʻri javob
- Ruxsat etiladi
- Agar yaqinlashib kelayotgan poezd yo'q bo'lsa, haydovchining ixtiyoriga qarab ruxsat etiladi
- Temir yo'l kesishmasi navbatchisi bo'lmagan holdagina ruxsat etiladi
Nima uchun
Yopiq shlagbaum kesishma band yoki unga poyezd yaqinlashayotganini bildiradi, buni haydovchi emas, kesishma navbatchisi hal qiladi. Qoidalarning 118-bandi shlagbaumni oʻzboshimchalik bilan ochishni, shuningdek kesishma oldida turgan transport vositalarini qarama-qarshi tasmaga chiqib aylanib oʻtishni bevosita taqiqlaydi. Bu roʻyxatda xizmat vazifasini bajarayotganlar uchun hech qanday istisno yoʻq: ishning shoshilinchligi kesishmani xavfsiz qilib qoʻymaydi.
5-savol
Chorrahani ikkinchi bo'lib kesib o'tadi:
- Ko'k avtomobil Toʻgʻri javob
- Yashil avtomobil
- Qizil avtomobil
Nima uchun
Chorraha tartibga solinmagan, birorta ham yo'nalishda ustunlik belgisi yo'q — to'rt yo'l ham teng ahamiyatga ega. Qoidalarning 105-bandi: bunday chorrahada relssiz transport vositasining haydovchisi o'ngdan yaqinlashayotgan transport vositalariga yo'l berishi shart. Yashil avtomobilning o'ng tomonida hech kim yo'q — u birinchi bo'lib o'tadi. Ko'k yashilga yo'l beradi, ammo qizil uchun o'zi o'ngdagi to'siq bo'ladi, shuning uchun ikkinchi bo'lib o'tadi. Qizil esa navbatni yakunlaydi. Tartib shunday: yashil, ko'k, qizil.
6-savol
Oraliq masofa deb nimaga aytiladi?
- "А" masofa Toʻgʻri javob
- "Б" masofa
- "А" va "Б" masofa
Nima uchun
Sxemada A — bir-birining ketidan borayotgan avtomobillar orasidagi masofa, B — yonma-yon borayotgan avtomobillar orasidagi masofa. Qoidalar faqat birinchisini oraliq masofa deb ataydi: 73-band haydovchidan oldinda borayotgan transport vositasi keskin tormoz berganda unga urilib ketmaydigan darajadagi masofani saqlashni talab qiladi, yonlama oraliq masofa esa alohida aytilgan. Demak, oraliq masofa — bu A masofa. B esa bortlar orasida, koʻndalangiga oʻlchanadi va yonlama oraliq masofa deyiladi.
7-savol
Quvib o'tishni boshlashdan oldin haydovchi shunga ishonch hosil qilishi kerakki:
- Shu tasmada orqada harakatlanayotgan transport vositasi quvib o'tishni boshlamaganligiga
- Oldinda harakatlanayotgan transport vositasi quvib o'tish, chapga burilish (qayta tizilish) ishora bermayotganligiga
- Quvib o'tishni tugatilyotganda, quvib o'tilayotgan transport vositasiga xalaqit bermasdan ilgari egallagan qatorga qaytib o'ta olishiga ishonch hosil qilishi shart
- Barcha ko'rsatilgan harakatlarni bajara olishida Toʻgʻri javob
Nima uchun
Quvib oʻtish shartlari tanlab emas, hammasi birdan tekshiriladi. 82-band ularni bitta roʻyxat qilib beradi: chiqmoqchi boʻlgan boʻlak yetarli masofada boʻsh, orqada shu tasmada borayotgan transport vositasi quvib oʻtishni boshlamagan, oldindagi chapga burilish (qayta tizilish) ishorasini bermagan va manyovr tugaganda quvib oʻtilayotganga xalaqit bermay oʻz qatoriga qaytib oʻtish mumkin. Shuning uchun barcha harakatlarni koʻrsatgan javob toʻgʻri: bitta shart bajarilmasa ham, quvib oʻtish taqiqlanadi.
8-savol
Majburiy to'xtagan haydovchi qanday choralar ko'rishi kerak?
- Yaqinni yorituvchi faralar yoki tumanga qarshi faralarni yoqishi kerak
- Yurgizgich kapotini ko'tarib qo'yishi kerak
- Falokat yorug'lik ishoralari yoqishi,agar u yo'q yoki nosoz bo'lsa, falokat sababli to'xtash belgisi aholi punktlarida transport vositasidan 15 metrdan, ulardan tashqarida esa 30 metrdan kam bo'lmasligi masofasida o'rnatishi kerak Toʻgʻri javob
Nima uchun
Majburiy toʻxtaganda haydovchi avvalo boshqalarni ogohlantiradi. 51-band zudlik bilan avariya yorugʻlik ishorasini yoqishni, u nosoz yoki yoʻq boʻlsa esa avariya sababli toʻxtash belgisini darhol oʻrnatishni talab qiladi: aholi punktlarida avtomobildan 15 metrdan, ulardan tashqarida 30 metrdan yaqin boʻlmasligi kerak. Toʻgʻri javobda aynan shu aytilgan. Masofa orqaga, yaqinlashayotgan transport tomonga oʻlchanadi — haydovchi toʻsiqni oʻz vaqtida koʻrib, aylanib oʻta olsin.
9-savol
Avtomobilning qaysi g'ildiraklari "sirpanib" tormozlanishga ko'proq moyil bo'ladi?
- Orqa g'ildiraklar Toʻgʻri javob
- Oldingi g'ildiraklar
Nima uchun
Tormozlanganda avtomobilning ogʻirligi oldinga siljiydi: old qismi bosiladi, orqa qismi yengillashadi. Gʻildirakka tushayotgan yuk qancha kam boʻlsa, u yoʻlni shuncha yomon ushlaydi, shuning uchun aylanmay sirpanishga — sirpanib tormozlanishga — birinchi boʻlib orqa gʻildiraklar oʻtadi. Oʻqi qulflangan orqa gʻildiraklar avtomobilni burilib ketishdan ushlab turolmaydi va orqa qismi yon tomonga siljiy boshlaydi. Oldingi gʻildiraklar esa aynan shu paytda yoʻlga kuchliroq bosiladi.
10-savol
Sanab o'tilgan qaysi hollarda transport vositasidan foydalanish mumkin?
- Yorituvchi chiroq nurining yo'nalishi buzilganda
- Ishlab chiqarilishi to'xtatilgan yengil avtomobillarga boshqa turdagi va rusumdagi transport vositalarining tashqi yoritgichlari o'rnatilgan Toʻgʻri javob
- Tashqi yoritgichlar va nur qaytargichlar belgilangan tartibda ishlamaydi yoki ifloslangan
Nima uchun
Gap yoritish asboblari va nima nosozlik hisoblanishi haqida. 179-band transport vositasining texnik holati va jihozlanishi nosozliklar roʻyxati — Qoidalarga 3-ilova talablariga javob bermasa, undan foydalanishni taqiqlaydi. Fara nurining yoʻnalishi buzilgani, tashqi yoritgichlar va nur qaytargichlar ishlamayotgani yoki ifloslangani shu roʻyxatda bor, ishlab chiqarilishi toʻxtatilgan avtomobilga boshqa rusumdagi yoritgich oʻrnatilgani esa yoʻq: bu yerda yorugʻlik qaysi mashinadan olingani emas, uning soz ishlashi muhim. Shuning uchun faqat ikkinchi holda harakatlanish mumkin.
Nima uchun
Ulagich qattiq va egiluvchan boʻladi, sirpanchiq yoʻlda ular orasidagi farq hal qiluvchi ahamiyatga ega: arqonda shatakka olingan avtomobil osongina sirpanib ketadi va tormozlashda oldindagi mashinaga urilib qoladi. Qoidalarning 145-bandi yoʻl yaxmalak va sirpanchiq boʻlganda aynan egiluvchan ulagichda shatakka olishni taqiqlaydi. Qattiq ulagich haqida bunday taqiq yoʻq — u masofani va yoʻnalishni ushlab turadi, shuning uchun yaxmalakda faqat shu usulda shatakka olish mumkin.