69-chiptaning 10 ta savoli rasmlari va tahlili bilan. Toʻgʻri javob belgilangan, quyida esa — nima uchun aynan u.
Yo'l chekkasida 3.28 «To'xtab turish taqiqlangan» belgisi turibdi — ko'k doira, qizil hoshiya va bitta qizil diagonal chiziq, — uning ostida esa yuk avtomobili tasvirlangan tabliska bor. Bu tabliska belgini takrorlamaydi, balki uning ta'sirini bitta transport turiga toraytiradi: taqiq faqat yuk avtomobillariga qaratilgan. Yengil avtomobil va motosikl bu taqiqqa tushmaydi va chekkada qonuniy turibdi, kulrang-zaytun tusli tentli yuk avtomobili esa aynan belgi ta'sir doirasida to'xtagan. Shu sababli javob — yuk avtomobili haydovchisiga taqiqlangan. Ikki diagonaldan iborat qiya xochli belgi esa boshqasi, 3.27, u qisqa to'xtashni ham taqiqlaydi.
Qizil doira ichida yengil avtomobil tasvirlangan, biroq belgi «Mexanik transport vositalarining harakatlanishi taqiqlangan» deb ataladi va butun mexanik transportga qaratilgan: yengil va yuk avtomobillari, avtobuslar, motosikllar, traktor va o'zi yuradigan mashinalarga. Yengil avtomobil silueti bu yerda umumlashtirilgan ramz, bitta turga ishora emas. Taqiqdan velosipedlar, mopedlar va ot-aravalar, shuningdek marshrutli transport vositalari chiqarilgan — ularga o'tish ochiq qoladi.
Asosiy yoʻl — qizil va koʻk avtomobillar yoʻli: koʻkning oʻng tomonida 2.1 «Asosiy yoʻl» belgisi. Sariq va yashil ikkinchi darajali yoʻlda: har birining oldida 2.4 «Yoʻl bering» belgisi va uchburchakli chiziqlar. Chapga faqat koʻk va sariq buriladi — chap burilish koʻrsatkichlari yoqilgan. Birinchi boʻlib qizil oʻtadi: asosiy yoʻlda, toʻgʻriga, hech kimga yoʻl berishi shart emas. Koʻk ham asosiy yoʻlda, lekin chapga buriladi va 107-band boʻyicha qarama-qarshi qizilni oʻtkazadi — u ikkinchi. U bilan birga sariq ham ulguradi: yoʻl berish degani halaqit qilmaslik, sariqning yoʻli esa koʻknikini kesmaydi — koʻk sariq chiqayotgan yoʻlga, oʻz tomonidan kiradi. Qarama-qarshi yashil esa shu paytda asosiy yoʻlni oʻtkazib turibdi. Demak chorrahani ikkinchi boʻlib koʻk va sariq bir vaqtda kesib oʻtadi.
Chorraha teng ahamiyatli, svetofor yoʻq: chap tomondan tramvay oʻz relslarida yaqinlashmoqda, avtobus chapga burilish ishorasini yoqqan, uning oʻng tomonidan yengil avtomobil kelmoqda. Qoidalarning 105-bandiga koʻra bunday chorrahada tramvay harakat yoʻnalishidan qatʼiy nazar relssiz transport vositalaridan oldin oʻtadi, qolganlari esa oʻngdan yaqinlashayotganga yoʻl beradi. Demak, avval tramvay, keyin yengil avtomobil, oxirida chapga buriladigan avtobus oʻtadi.
Shatakka olish tezlikni oʻz-oʻzidan cheklaydi, yoʻl qayerda boʻlishidan va ulagich turidan qatʼiy nazar. Qoidalarning 80-bandi mexanik transport vositalarini shatakka olgan transport vositalari uchun har qanday yoʻlda soatiga 50 kilometrdan oshmaslikni belgilaydi. Ulagichning egiluvchan yoki qattiq boʻlishi bu raqamni oʻzgartirmaydi: bogʻlangan ikki mashina yomonroq boshqariladi va sekinroq tormozlanadi. Shuning uchun toʻgʻri javob — 50 km/s.
Qoʻl bilan berilgan ishora qaysi qoʻl va qanday holatda ekaniga qarab oʻqiladi. Qoidalarning 45-bandi chapga burilishga ikki imo-ishorani biriktiradi: chap qoʻlni yonga uzatish yoki oʻng qoʻlni tirsakdan toʻgʻri burchak ostida bukib yuqoriga koʻtarish. Birinchi rasmda qizil avtomobil haydovchisi chap qoʻlini toʻgʻri yonga uzatgan — bu aynan chapga burilish ishorasi. Qolgan ikki rasmda chap qoʻl tirsakdan bukilgan, bunday holatdagi chap qoʻl esa oʻngga burilishni bildiradi.
Toʻrtala holat ham bitta roʻyxatdan olingan. Qoidalarning 62-bandi qayrilib olishni piyodalar oʻtish joylarida, tunnellarda, koʻpriklar, yoʻl oʻtkazgichlar, estakadalar va ularning ostida, temir yoʻl kesishmalarida hamda yoʻlning koʻrinishi biror yoʻnalishda 100 metrdan kam boʻlgan joylarda taqiqlaydi. Javob variantlarining hech biri bu roʻyxatdan chetda qolmaydi, shuning uchun «barcha sanab oʻtilgan hollarda» toʻgʻri. Yagona istisno — koʻprik va estakadalarda yoʻl belgisi bunday manyovrga ruxsat bergan joylar.
Qorindagi yopiq jarohatning asosiy xavfi — tashqaridan koʻrinmaydigan ichki qon ketishi, issiqlik esa uni kuchaytiradi. Jabrlanuvchi yotqiziladi va lat yegan joyga sovuq narsa — muz solingan xalta yoki sovuq malham qoʻyiladi: sovuqdan qon tomirlari torayadi va qon ketishi sekinlashadi. Bunday odamga suv ham, ovqat ham berilmaydi, ogʻriq qoldiruvchi dori ham berilmaydi, uni faqat yotqizilgan holda va imkon qadar tez shifoxonaga yetkazish kerak.
Spidometr jihozi koʻrsatkichlarni oʻzgartirib boʻlmasligi uchun tamgʻalanadi, bu talab esa hamma egaga ham qaratilmagan. Transport vositalaridan foydalanish taqiqlanadigan shartlar roʻyxati (Qoidalarga 3-ilova) nosoz va tamgʻalanmagan spidometr bilan yoʻlga chiqishni taqiqlaydi, ammo xususiy egalarga tegishli transportni, shuningdek mototsikl va mopedlarni bu taqiqdan ochiq chiqarib tashlaydi. Shundan javob: shaxsiy avtomobil, mototsikl va mopedlarga ruxsat, qolganlariga yoʻq.
Nima uchun
Toʻrtala joy ham PDQ 91-bandidagi roʻyxatda bor. Temir yoʻl kesishmalari va piyodalar oʻtish joyi hamda undan oldingi oʻn metr u yerda toʻgʻridan-toʻgʻri koʻrsatilgan. Piyodalarga xalaqit berish va hovlidan chiqishni toʻsib qoʻyish esa shu roʻyxatning umumiy bandiga tushadi: avtomobil boshqa transport vositalarining kirish-chiqishiga imkon qoldirmaydigan yoki piyodalar harakatiga xalaqit beradigan joyda turish mumkin emas. Hech bir variant chetda qolmaydi, shuning uchun umumiy javob toʻgʻri.