6-chiptaning 10 ta savoli rasmlari va tahlili bilan. Toʻgʻri javob belgilangan, quyida esa — nima uchun aynan u.
Yoʻl ustida 5.10.1 belgisi osilgan — yoʻnalishli transport vositalari umumiy oqimga qarshi harakatlanadigan tasmali yoʻl. Qoidalarning 132-bandi bunday tasmani boshqalar uchun yopadi: unda harakatlanish va toʻxtash taqiqlanadi, tasmaga oʻtishga esa faqat yoʻlga chiqishda hamda yoʻlovchilarni chiqarish va tushirish uchun ruxsat etiladi. Taqiq tasma boʻylab harakatlanishga tegishli; yoʻldan chiqish uchun uni koʻndalang kesib oʻtish taqiqlanmagan. Bu yerda tasma uzuq-uzuq chiziq bilan ajratilgan, burilishni taqiqlovchi belgilar ham yoʻq — demak yuk avtomobili yoʻnalishli transportga xalaqit bermay hovliga burilishi mumkin.
Rasmda ogohlantiruvchi belgilar: shlagbaumli va shlagbaumsiz temiryoʻl kesishmasi, teng ahamiyatli yoʻllar kesishmasi, svetofor bilan tartibga solish va «boshqa xavflar». Ogohlantiruvchi belgining oʻrnatilish masofasi u qayerda turganiga bogʻliq: aholi punktida tezlik pastroq va haydovchiga xavfli qism boshlanishigacha 50–100 metr yetadi, aholi punktidan tashqarida esa oʻsha belgi 150–300 metr narida oʻrnatiladi. Buni juftlikda eslab qolgan qulay: shaharda 50–100, shahardan tashqarida 150–300 metr.
Shatakka olish avtomagistraldagi taqiqlar roʻyxatida yoʻq. Qoidalarning 121-bandi avtomagistralda nima taqiqlanishini sanaydi: piyodalar, velosipedlar, mopedlar, traktorlar va tezligi 40 km/soatdan kam boʻlgan hamma narsa, yuk avtomobillarining chetki chap qatorda harakatlanishi, maxsus maydonchalardan tashqarida toʻxtash, qayrilib olish va ajratuvchi boʻlakning texnologik uzilishlariga kirish, orqaga harakatlanish hamda oʻrganish uchun haydash. Shatakka olish ular orasida yoʻq. Uning cheklovlarini 145-band belgilaydi va ular istalgan yoʻl uchun bir xil.
Tramvay yoʻllari qatnov qismini chorrahada emas, undan tashqarida kesib oʻtyapti — bu imtiyozning alohida holati. Qoidalarning 131-bandi tramvay yoʻllari chorrahadan tashqarida qatnov qismini kesib oʻtadigan joylarda tramvayga relssiz transport vositalariga nisbatan imtiyoz beradi, istisno faqat depodan chiqish joylari. Avtobus belgilangan yoʻnalish boʻylab ketayotgan boʻlsa ham, relssiz transport vositasi boʻlib qoladi: yoʻnalish unga faqat aholi punktida bekatdan jilishda ustunlik beradi. Demak, avtobus haydovchisi yoʻl berishi shart.
Ruxsat haydovchi tartibga soluvchiga qaysi tomondan yaqinlashayotganiga bogʻliq. Javob variantlaridan koʻrinishicha, bu yerda «oʻng qoʻl oldinga uzatilgan» ishorasi berilgan. Qoidalarning 38-bandi: chap yonidan relssiz transport vositalariga barcha yoʻnalishlarda, oldi tomonidan faqat oʻngga harakatlanishga ruxsat beriladi, oʻng yonidan va orqa tomonidan esa harakatlanish taqiqlanadi. Tartibga soluvchining chap yonidan qizil va koʻk avtomobillar yaqinlashmoqda — ularga yoʻl ochiq; yashil avtomobil old tomondan kelib oʻngga buriladi, bu ham ruxsat etilgan. Oʻngdagi sariq va orqadagi oq avtomobil turishi kerak. Suratdagi holat shartli: qoʻllar yon tomonga uzatilgan qilib chizilgan, mezon — ishora, uch oʻlchamli rasm emas.
«Chimboy» yozuvli koʻk belgi aholi punkti boshlanishini bildiradi, biroq unda Qoidalarning aholi punktlari uchun talablari amal qilmaydi: harakat tartibi aholi punktidan tashqaridagidek qoladi. Demak tezlik ham aholi punktlaridan tashqari uchun belgilangan meʼyordan olinadi. Qoidalarning 79-bandi: tirkamali yengil avtomobillarga tezlikni soatiga 80 kilometrdan oshirmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi. Xuddi shu belgi oq fonda boʻlganda teskari oʻqilardi — u yerda aholi punkti tartibi ishlardi.
Ogohlantirish ishorasi yoʻlning shakliga emas, manyovrga bogʻlangan. Qoidalarning 45-bandi ishora majburiy boʻlgan hollarni sanaydi: harakatlanishni boshlash, qayta tizilish, burilish yoki qayrilib olish va toʻxtash. «Xavfli burilish» belgisi bilan belgilangan egri burilishdan oʻtish manyovr emas — haydovchi oʻz tasmasida qoladi va harakat yoʻnalishini oʻzgartirmaydi, shuning uchun bu yerda koʻrsatkichni yoqish shart emas. Belgi faqat oldindagi yoʻlning xususiyatidan ogohlantiradi.
Qizil halqa ichidagi «7t» — Qoidalarga 1-ilovadagi «Vaznni cheklash» taqiqlovchi belgisi. U transport vositasining oʻtish paytidagi haqiqiy vaznini nazarda tutadi: avtomobil yoʻlovchilar va yuk bilan birga, transport vositalari tarkibi esa tirkamasi bilan birga belgida koʻrsatilgan 7 tonnadan ogʻir boʻlsa, oʻtish taqiqlanadi. Shuning uchun boʻsh ogʻir yuk avtomobili belgi ostidan oʻta oladi, meʼyordan ortiq yuklangani esa yoʻq.
Shina protektori naqshining qoldiq balandligi — transport vositalarini ekspluatatsiya qilish taqiqlanadigan nosozliklar va shartlar roʻyxatidan, yaʼni Qoidalarga 3-ilovadan olinadigan koʻrsatkich, asosiy matndan emas. U yerda meʼyor har bir toifa uchun alohida belgilangan. M2 va M3 toifalari, yaʼni avtobuslar uchun protektor naqshining eng kam qoldiq balandligi 2 mm ni tashkil etadi. Naqsh chuqurroq boʻlsa shina yaroqli; shu miqdorgacha yeyilgach, keyingi ekspluatatsiya taqiqlanadi.
Nima uchun
Piyodalar oʻtish joyidan tashqarida yoʻlni kesib oʻtishga ruxsat etiladi, biroq bir vaqtning oʻzida bir necha shart bajarilganda. Qoidalarning 17-bandi: avval piyoda oʻtish joyini — oddiy, yer osti yoki yer usti oʻtish joyini izlashi, u boʻlmasa chorrahada trotuar yoki yoʻl yoqasi chizigʻi boʻylab oʻtishi kerak. Faqat koʻrinadigan oraliqda na oʻtish joyi, na chorraha boʻlmaganda qatnov qismining chetiga toʻgʻri burchak ostida, ajratuvchi mintaqasiz va toʻsiqsiz, ikki tomoni yaxshi koʻrinadigan joydan kesib oʻtish mumkin. Bu shartlarning birortasini tashlab boʻlmaydi.