14-chiptaning 10 ta savoli rasmlari va tahlili bilan. Toʻgʻri javob belgilangan, quyida esa — nima uchun aynan u.
Tartibga soluvchining oʻng qoʻli oldinga uzatilgan. Yengil avtomobil va mototsikl unga chap yoni tomonidan, yuk avtomobili esa orqa tomonidan yaqinlashmoqda. Qoidalarning 38-bandi bu ishora uchun: chap yonidan relssiz transport vositalariga barcha yoʻnalishlarda harakatlanishga ruxsat beriladi, orqa tomonidan va oʻng yonidan esa barcha transport vositalarining harakatlanishi taqiqlanadi. Shuning uchun faqat yengil avtomobil bilan mototsikl oʻtishi mumkin, yuk avtomobili ishora almashishini kutadi.
Yashil avtomobil asosiy yoʻldan yaqinlashmoqda: uning oldida asosiy yoʻl yoʻnalishini koʻrsatuvchi 7.13 taxtachali 2.1 belgisi turibdi. Qizil va koʻk avtomobillar esa ikkinchi darajali yoʻllarda. Qoidalarning 104-bandi ikkinchi darajali yoʻldagi haydovchini asosiy yoʻldan yaqinlashayotgan transport vositalariga, ular keyin qayoqqa burilishidan qatʼiy nazar, yoʻl berishga majbur qiladi. Shuning uchun chorrahadan birinchi boʻlib yashil oʻtadi. Qizil bilan koʻk oʻzaro teng, yoʻllari kesishmaydi va bir vaqtda oʻtib ketadi.
Sirpanchiq yoʻlda qulflangan gʻildirak sirpanadi va rulga boʻysunmay qoʻyadi. Shuning uchun uzuq-uzuq tormozlanadi: tepki qisqa-qisqa bosilib qoʻyib yuboriladi, bosishlar orasida gʻildiraklar yana aylanib, yoʻl bilan ilashishini saqlaydi. Ulagich esa uzilmaydi — yetakchi gʻildiraklar bilan bogʻlangan dvigatel avtomobilni oʻzi ham sekinlatadi va uni burilib ketishdan tutib turadi. Orqa yetakchi avtomobilda bu ayniqsa muhim: qulflangan orqa oʻq darhol orqa qismini yon tomonga olib qochadi.
Bitta oʻqdagi shinalar bir xil boʻlishi kerak. Har xil naqsh chap va oʻng gʻildirakning yoʻl bilan ilashishi har xil boʻlishini bildiradi: tormozlashda bir gʻildirak yaxshiroq ilashadi va avtomobilni yon tomonga tortadi. Qoidalarga 3-ilova — transport vositalarini ekspluatatsiya qilish taqiqlanadigan shartlar roʻyxati — bitta oʻqqa har xil naqshli shinalarni, shuningdek diagonal shinalarni radial shinalar bilan birga oʻrnatishni bevosita taqiqlaydi. Taqiq har qanday oʻq uchun amal qiladi.
Quvib oʻtishda faralarni oʻchirib-yoqib ishora berish qonuniy, lekin shartsiz emas. 49-bandga koʻra bunday ogohlantirish tovushli ishora oʻrniga yoki u bilan birga beriladi. 135-band esa qarama-qarshi va bir yoʻnalishdagi haydovchilarning koʻzini qamashtirish ehtimoli boʻlgan barcha holatlarda yaqinni yorituvchi nurga oʻtishni talab qiladi; oldinda ketayotgan haydovchining koʻzi aynan orqani koʻrish koʻzgusi orqali qamashadi. Demak, uzoq nur bilan ishora berish hech kimning koʻzini qamashtirmagan holdagina mumkin.
Shatakka olish taqiqlanadigan hollar roʻyxati yopiq, va toʻrtta javobdan uchtasi unga kirmaydi. 145-band ikki gʻildirakli mototsikllar bilan shatakka olishni, shuningdek, aynan shunday mototsikllarni shatakka olishni taqiqlaydi — yaʼni yon kajavasi yoʻqlarini. Uzunlik boʻyicha taqiq ulagich bilan birga umumiy uzunlik 20 metrdan ortganda boshlanadi, yaxmalakda esa faqat egiluvchan ulagich taqiqlanadi, qattiq ulagich qoladi. Shuning uchun sanab oʻtilganlardan bittasigina taqiqlangan — yon kajavasi yoʻq mototsikllar.
Rasmda beshta belgi bor va ularning hammasi birinchi guruhga — ogohlantiruvchi belgilarga kiradi. Birinchisi — aylanma harakatli chorraha bilan kesishish, ikkinchisi — xavfli burilishlar, birinchisi oʻngga, toʻrtinchisi — yoʻlning oʻngdan torayishi, beshinchisi — oʻngga xavfli burilish. Uchinchisi shakli bilan ajralib turadi, lekin u ham ogohlantiruvchi: bu shevronli «Burilish yoʻnalishi» belgisi, u kichik radiusli burilishda va taʼmirlanayotgan uchastkani aylanib oʻtishda qoʻyiladi. Qizil uchburchak bu guruhda eng koʻp uchraydigan, ammo yagona shakl emas.
Oldinda yakka xochli belgi bilan belgilangan temir yo'l kesishmasi; bizning tomonda ikkita bir yo'nalishli tasma bor, o'ng tasmada yuk avtomobili ketmoqda, yengil avtomobil esa uning orqasida shu tasmada turib chapga burilish ishorasini yoqqan — manyovr endi boshlandi. Gap aynan o'zib ketish haqida: qarama-qarshi tasmaga chiqilmaydi, avtomobil yo'lning o'z yarmida qoladi. 83-band bir yo'nalishda harakatlanayotgan relssiz transport vositasini har ikki tomondan o'zib ketishga ruxsat beradi. 86-band kesishmada va undan 100 metr oldin quvib o'tishni, ya'ni qarama-qarshi tasmaga chiqishni taqiqlaydi, bu yerda esa unday manyovr yo'q — shuning uchun o'zib ketishga ruxsat etiladi.
Ikkita sidirg'a chiziq — bu 1.3 yo'l chizig'i, va u har qanday yo'lga chizilmaydi. Qarama-qarshi yo'nalishdagi oqimlar u bilan faqat ikki tomonlama harakat uchun to'rtta va undan ortiq tasma bo'lgan yo'llarda ajratiladi; torroq yo'llarda ajratish bitta chiziq bilan qilinadi. Ma'nosini 65-band tushuntiradi: to'rt va undan ortiq tasmali ikki tomonlama yo'lda qarama-qarshi yo'nalish tomoniga chiqish umuman taqiqlanadi, ikkita sidirg'a esa bu taqiqni ko'rinadigan qiladi. Demak javob — to'rtta va undan ortiq tasma.
Nima uchun
Avtobus tasviri va qarama-qarshi yoʻnalgan koʻrsatkichli koʻk belgi — 5.10.1, yaʼni yoʻnalishli transport vositalari umumiy oqimga qarshi harakatlanadigan tasmasi boʻlgan yoʻl. Qoidalarning 132-bandi bunday tasmada boshqa transport vositalarining harakatlanishini ham, toʻxtashini ham taqiqlaydi. Uzuq-uzuq chiziq va burilishda qayta tizilish haqidagi izoh faqat 5.9 belgisi qoʻyilgan bir yoʻnalishli tasmaga tegishli, bu yerda u ishlamaydi. Demak qarama-qarshi ajratilgan tasmaga na burilish, na quvib oʻtish uchun chiqib boʻlmaydi.